Mithat Yurdakul - Tüm dünya savaşın yeryüzündeki yıkıcı etkilerine şahit olurken, görünmeyen bir savaş ise deniz ve okyanusların kilometrelerce altında, haberleşme alanında veriliyor. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’nun (BTK) hazırladığı rapora göre; denizaltı kabloları; küresel internetin bel kemiğini oluşturarak kişisel, ticari, devlet ve askeri verilerin büyük bir kısmını taşıdığı için casusluk amacıyla hedef alınıyor. ABD’nin istihbarat raporları ve NATO uzmanları, denizaltı kablolarına yönelik siber saldırıların ciddi etkiler oluşturabileceğini belirtiyor. Raporda, “Okyanusların altındaki fiber damarlar, teknolojik ilerlemenin olduğu kadar, casusluk şüphelerinin, diplomatik krizlerin ve hatta potansiyel çatışmaların da başlıca aktörlerinden biri olarak değerlendirilmektedir” ifadesi kullanıldı.
Casusluğa açık
Denizaltı kablolarının, “gri bölge” taktiklerinin bir parçası olarak, devlet ya da devlet dışı aktörler tarafından gerçekleştirilebilecek siber saldırı ve casusluk faaliyetlerine açık hale geldiği vurgulanan raporda, “Son yıllarda, özellikle ABD ile Çin arasında denizaltı kablolarının döşenmesi konusunda yaşanan rekabet dikkat çekici ölçüde artış göstermektedir” denildi. Pek çok denizaltı kablo operatörünün, kabloları izlemek için internet tabanlı sistemleri kullandığı vurgulanan raporda, “Bu ise söz konusu altyapıyı ve içinden geçen hassas verileri ciddi siber tehditlere karşı savunmasız hale getirmektedir” uyarısında bulunuldu. Raporda Türkiye’nin, Avrupa, Asya ve Orta Doğu arasında “dijital köprü” görevi gördüğü, denizaltı fiber optik kabloları için önemli bir geçiş noktası olduğu belirtilerek, “Bu kablolar, dijital ticaretin, e-devlet hizmetlerinin, finansal sistemlerin ve genel iletişimin temel altyapısını oluşturur” ifadesi kullanıldı.
Karadeniz’de işbirliği
İstanbul ve Çanakkale Boğazlarının, veri akışındaki önemine dikkat çekilen raporda; Karadeniz’in, Asya-Avrupa veri hattında alternatif olarak öne çıktığı belirtilerek, şunlar kaydedildi: “Karadeniz ve çevresindeki artan askeri gerilimler ve hibrit savaş tehditleri, denizaltı kablolarını doğrudan bir güvenlik konusu haline getirmiştir. Kuzey Akım boru hatlarına yönelik sabotaj iddiaları gibi olaylar, deniz tabanındaki enerji ve iletişim altyapılarının kasıtlı fiziksel saldırılara karşı ne kadar savunmasız olabileceğini somut biçimde göstermiştir. Bu bölgeden geçen veya geçecek olan kabloların güvenliği ve sürekli fiziksel koruma ihtiyacı, bir kıyı devleti olarak Türkiye’nin üstlendiği jeopolitik sorumluluğu artırmaktadır. Karadeniz’deki kablo güvenliği, Türkiye’nin komşu kıyı devletleri (Bulgaristan, Romanya, Ukrayna, Gürcistan) ve NATO ile işbirliğini derinleştirmesini zorunlu kılmaktadır.”
Türkiye’yi dünyaya bağlayan kablo hatları
■ 20 bin km uzunluğundaki SEA-ME-WE 5 kablo hattı, 38 terabit/saniye (Tbps) hızla Marmaris üzerinden Türkiye’ye bağlanıyor.
■ 7 bin 800 km uzunluğundaki MedNautilus hattı ise 3,84 Tbps kapasiteyle İstanbul’a irtibatlanıyor.
■ 504 km’lik uzunluğa sahip Karadeniz Fiber Optik Sistemi (KAFOS), 8 Tbps’lik kapasitesiyle Karadeniz üzerinden Türkiye, Bulgaristan ve Romanya’yı birbirine bağlıyor.
■ Turcyos-1 ve Turcyos-2, Türkiye’den Bozyazı ve Samandağ ile KKTC (Girne ve İskele) arasında doğrudan bağlantı kuruyor.
■ 19 bin 200 km boyundaki, 126 Tbps’lik yüksek kapasiteye sahip yeni nesil kablo sistemi SEA-ME-WE’nin ise 6 2026’da devreye girmesi planlanıyor.
