Milliyet.com.tr/ÖZEL Satılık arsa ve konut ilanları için geri sayıma geçildi. Geçtiğimiz yıl itibarıyla devreye alınan kiralık konutlar için ilan yetki düzenlemesinde kapsam genişliyor. Yeni sistem 15 Şubat’tan itibaren tüm Türkiye’de geçerli olacak. Yetki doğrulaması yapmayan satılık ilanlar platformlardan kaldırılacak.
Peki yeni sistem nasıl işleyecek? Satılık ilanlar için yetki düzenlemesi fiyatları nasıl etkiler? Konuyla ilgili beklentilerini milliyet.com.tr’ye açıklayan Gayrimenkul Uzmanı Mustafa Hakan Özelmacıklı şu ifadeleri kullandı: “İnternet ortamında verilen ilanlara ilişkin yükümlülükler çerçevesinde Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS) hayatımıza girmişti. Bu düzenleme ile manipülatif fiyat artışlarına yol açan, sahte ilanlarının elenmesi, ilanlardaki bilgi kirliliğinin azalması ve tüketici mağduriyetlerinde yaşanan problemlerin giderilmesi hedeflenmişti.
Gram altında ‘büyük kriz’ senaryosu: Piyasada 1000 TL’lik yükseliş sonrası sular duruldu
‘SİSTEM İKİ FAZDAN OLUŞUYOR’
Sistem iki fazla düzenlemeye alındı. Birinci faz kimlik doğrulama uygulamasıydı. İkinci faz aslında ilanlarla ilgili yetki doğrulama uygulamasıydı. İlk etapta kimlik doğrulama uygulaması devreye girdi. Siz internet portalında ilan verecekseniz mutlaka kimliğinizi doğrulatmanız gerekiyor. Bu süreç 1 Kasım 2023 tarihinden itibaren süreç başlamıştı.
İkinci fazda ilan platformlarına verilen ilanla ilgili yetki doğrulama uygulaması zorunluluğu geldi. İlan vermeye yetkili kişiler tanımlandı. Taşınmaz sahibi ya kendisi ilan girebilir ya birinci veya ikinci derece kan hısımları, eşi ilan girebilir ya da yetki belgeli emlak işletmeleri ilan girebilir.
Uygulama 15 Eylül 2024 tarihinde zorunlu olmadan uygulamaya alınmıştı. Sonrasındaki aşamalarda belli dönemlerde sistem devreye girdi. 1 Ocak 2025 itibarıyla tüm kiralık taşınmaz ilanlarında sistem devreye alınırken, 7 Nisan 2025 tarihinde satılık iş yerleri de EİDS’ye entegre oldu.
‘15 ŞUBAT’TA ZORUNLU OLACAK’
1 Şubat 2026 tarihi itibarıyla platformlarca belirlenin 1 büyükşehir olmak üzere 3 ilde satılık ilanlar için yetki doğrulama zorunluluğu getirildi. 15 Şubat 2026 tarihi itibarıyla tüm illerde taşınmaz ilanları için yetki doğrulama zorunlu hale gelecek.
Bankaların rekabeti ‘ev’de faizi düşürüyor
Doğrulanmış ilanlarla ilgili platformlarda tüketiciler ilanları gördüklerinde EİDS onayı almış logoyu da görecekler. 15 Şubat itibarıyla geçerli olsa da sistemde en aktif süreci biz 15 Mart tarihi itibarıyla görmeyi ümit ediyoruz. Biz sektördeki etkiyi 1 ay sonra daha aktif göreceğiz.
‘300 BİN İLAN KALDIRILACAK’
Mevcut durumda Elektronik İlan Doğrulama Sistemi zorunluluğu satılık konut ve satılık arsalarda olmadığı için en çok ilan da bu kategorilerde verildiği için ilan sayılarında yüzde 20 düşüş olacağını tahmin ediyorum. Örneğin şu anda platformlardan birinde 1 milyona yakın satılık konut ve arsa ilanı var. Buna başka platformları dahil ettiğinizde ayda yaklaşık 1.5 milyonun üzerinde satılık konut ve arsa portföyü piyasaya arz ediliyor. Bu noktada yüzde 20’ye yakın sayıda azalma olacaktır diye değerlendiriyoruz. Bu sayıları önümüzdeki aylarda tekrar görmüş olacağız.
Her bir gayrimenkul için tek ilan yetkisini Bakanlık hayata geçirmedi. Bizim bazı beklentilerimiz var. Örneğin bir Mal sahibi emlak işletmesine ilan verme izni verdiyse kendisi o gayrimenkule ilişkin ilan yayınlayamasın. Tapusuz kategoride girilen birçok ilan var. Tapusu olmayanlar, vakıf ve dernekler adına olanlar, yabancıya ait olanlar ilan kapsamında giriliyor. Bunların bir kısmı tapusu olmasına rağmen Elektronik İlan Doğrulama Sisteminden kurtulmak için bu ilanlar giriliyor.
‘HER GAYRİMENKUL İÇİN TEK İLAN YETKİSİ VERİLMELİ’
Gayrimenkulün tek bir emlak işletmesine ilan verilmesi yönelik yetkinin mükerrer ilanlar ve ilanlardaki fiyatların, bilgi kirliliklerinin azaltılması noktasında faydalı olacağını değerlendiriyoruz.
SİSTEM NASIL İŞLİYOR?
Emlak işletmesine yetki verilirken, e-Devlet sistemine girip tüketicinin EİDS’e tıklaması gerekiyor. Tıkladıktan sonra şahıs ve şirket adına gayrimenkullerini ayrı ayrı listeletebiliyor. İlan yetkisi vermek istediği gayrimenkulü seçtikten sonra emlak işletmesinin yetki belgesi numarasını yazarak yetkilendirme işlemini tamamlıyor.”